ചെമ്മൺപാതയിലെ പ്രണയവും അന്തിച്ചോപ്പിന്റെ ദൃശ്യഭംഗിയും: ഭാരതിരാജയെന്ന സിനിമാക്കാറ്റ്

ഒരു സിനിമാ തിയേറ്ററിന്റെ ഇരുളിലേക്ക് പച്ചമണ്ണിന്റെ മണവും, പാടവരമ്പിലൂടെ വീശുന്ന കാറ്റും, പഴുത്തുനിൽക്കുന്ന അന്തിയാകാശത്തിന്റെ ചുവപ്പും പെയ്തിറങ്ങിയത് എന്ന് മുതലാണ്? ആ ചോദ്യത്തിന് ഒരൊറ്റ ഉത്തരമേയുള്ളൂ— ഭാരതിരാജ. സിനിമ എന്നാൽ ഇൻഡോർ സെറ്റുകളുടെ കൃത്രിമ പ്രകാശമാണെന്ന് കരുതിയിരുന്ന ഒരു കാലഘട്ടത്തെയാണ് അയാൾ തന്റെ ക്യാമറയുമായി ഗ്രാമങ്ങളിലേക്ക് വണ്ടി കയറ്റി വിസ്മയിപ്പിച്ചത്. 1977-ൽ '16 വയതിനിലേ' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ തമിഴ് സിനിമാ ചരിത്രത്തെ അയാൾ ഭാരതിരാജയ്ക്ക് 'മുൻപും പിൻപും' എന്ന് തിരുത്തിക്കുറിച്ചു. ആ ദൃശ്യവിസ്മയത്തിന്, 'ഇയക്കുനർ ഇമയത്തിന്' ഒരു പത്രതാളിന്റെ ആദരം.

തമിഴ് മൺവാസനയുടെ കാവൽക്കാരൻ

സിനിമയ്ക്ക് ഒരു പുത്തൻ ഭൂമിശാസ്ത്രം നിർമ്മിക്കുകയായിരുന്നു ഭാരതിരാജ. അഴുക്കുപുരണ്ട ലങ്കോടിയുടുത്ത് കല്ലുപാകിയ തെരുവിലൂടെ ഓടുന്ന 'ചപ്പാനി'യും, പാവാടത്തുമ്പും മാലയുമിട്ട് കുളക്കടവിൽ നിൽക്കുന്ന 'മയിലും', മുടി പരത്തിയിട്ട് സിഗരറ്റ് പുകയ്ക്കുന്ന 'പരട്ടൈ'യും വെറും കഥാപാത്രങ്ങളായിരുന്നില്ല. തമിഴ് മണ്ണിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന മനുഷ്യരുടെ പരുക്കൻ യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളായിരുന്നു.

'കിഴക്കേ പോകും റെയിൽ', 'മൺ വാസനൈ' എന്നീ ചിത്രങ്ങളിലൂടെ ഗ്രാമീണ പ്രണയത്തിന്റെ നിഷ്കളങ്കതയെ അദ്ദേഹം നെഞ്ചോട് ചേർത്തു.

അതേസമയം തമിഴ് സിനിമാ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ കാവ്യാത്മക പ്രണയകാവ്യമായി 'മുതൽ മര്യാദൈ' മാറി. ശിവാജി ഗണേശന്റെ 'മലൈച്ചാമി'യും രാധയുടെ 'കുയിലു'ം തമ്മിലുള്ള ആത്മബന്ധം, സിനിമയിൽ ദൃശ്യങ്ങൾ കൊണ്ട് എഴുതിയ ഒരു പ്രണയലേഖനമായിരുന്നു.

വെളിച്ചത്തോടും ഈണത്തോടും സംസാരിച്ചയാൾ
ഭാരതിരാജ എന്ന സംവിധായകനെ പൂർണ്ണനാക്കുന്നത് വെളിച്ചത്തിന്റെ കൃത്യമായ ഉപയോഗവും ഇളയരാജയുടെ സംഗീതവുമാണ്. സന്ധ്യാസമയത്തെ വെളിച്ചം (Magic hour) തന്റെ ദൃശ്യങ്ങളിൽ ഏറ്റവും മനോഹരമായി ഉപയോഗിച്ച മാന്ത്രികനാണ് അദ്ദേഹം.

"ഇളയരാജയുടെ ബി.ജി.എം കേൾക്കുമ്പോൾ എന്റെ ഉള്ളിൽ ഫ്രെയിമുകൾ തനിയെ തെളിയും," എന്ന് ഭാരതിരാജ പലപ്പോഴും പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.

'അലൈകൾ ഓയ്വതില്ലൈ' എന്ന ചിത്രത്തിലെ പ്രണയവും വിരഹവും ഇന്നും പ്രേക്ഷകരുടെ ഉള്ളിൽ ജീവിക്കുന്നത് ഈ ദൃശ്യ-ശ്രാവ്യ ഭംഗി കൊണ്ടാണ്. ഗ്രാമങ്ങളിലെ പച്ചപ്പ് മാത്രമല്ല, 'സിഗപ്പ് റോജാക്കൾ' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ തമിഴിലെ ആദ്യത്തെ നവ-noir (Neo-noir) സൈക്കോ ത്രില്ലർ ഒരുക്കാനും, 'വേദം പുതിത്' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ ജാതിവ്യവസ്ഥയുടെ നെഞ്ചിലേക്ക് വിരൽ ചൂണ്ടാനും ഈ സംവിധായകന് കഴിഞ്ഞു.

നാളെയുടെ പാഠപുസ്തകം

ഒരു സംവിധായകൻ എന്നതിലുപരി മികച്ചൊരു നടൻ കൂടിയായി സിനിമയിൽ നിറഞ്ഞാടിയ വ്യക്തിത്വമാണ് ഭാരതിരാജ. സിനിമയോടുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ സമീപനം പിൽക്കാലത്ത് വന്ന മണിരത്നം, ബാല, വെട്രിമാരൻ തുടങ്ങിയ പുതുതലമുറ സംവിധായകർക്ക് ഒരു വലിയ പാഠപുസ്തകമായിരുന്നു.

തമിഴ് സിനിമയെ സ്റ്റുഡിയോയുടെ തടവറയിൽ നിന്ന് മോചിപ്പിച്ച് സ്വതന്ത്രയാക്കിയ ആ വിപ്ലവകാരിക്ക്, സിനിമയെ സ്വന്തം ശ്വാസമാക്കി മാറ്റിയ ആ വലിയ മനുഷ്യന്, 'ഇയക്കുനർ ഇമയത്തിന്' സിനിമാലോകമുള്ളിടത്തോളം കാലം മരണമില്ല. വരികൾക്കിടയിലൂടെയും ഫ്രെയിമുകൾക്കിടയിലൂടെയും ആ മൺവാസന ഇനിയും പെയ്തുകൊണ്ടേയിരിക്കും.